اقتصادنیوز: پژوهشهای جدید نشان میدهند تخممرغ لزوماً برای کبد مضر نیست و اثر آن به میزان مصرف، وضعیت متابولیک فرد و الگوی کلی رژیم غذایی بستگی دارد.
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن؛ تخممرغ بهعنوان یکی از منابع محبوب پروتئین، سالها به دلیل کلسترول موجود در زرده محل بحث بوده است، اما شواهد جدیدتر نشان میدهد نمیتوان درباره اثر آن بر سلامت کبد یک حکم کلی صادر کرد. به گفته دکتر رابرت اس. براون جونیور، متخصص کبد در نیویورک، وضعیت متابولیک و الگوی کلی تغذیه فرد در تعیین اثر تخممرغ اهمیت دارد.
به گزارش یورونیوز، پروتئین تخممرغ میتواند به احساس سیری و کنترل دریافت کالری کمک کند. مطالعهای در سال ۲۰۲۰ نشان داد افراد دارای اضافهوزن یا چاقی که صبحانه خود را با دو تخممرغ آغاز کردند، در ادامه روز کالری کمتری دریافت کردند. کنترل وزن نیز یکی از عوامل مهم در کاهش خطر مشکلات متابولیک و کبد چرب است. از سوی دیگر، تخممرغ حاوی کولین است؛ مادهای که در عملکرد کبد نقش دارد. به گفته براون، دریافت بیشتر کولین معمولاً با خطر کمتر کبد چرب همراه است. ماهی، لوبیا، سویا و سبزیجات خانواده کلم نیز از منابع این ماده هستند.
نتایج تحقیقات درباره ارتباط تخممرغ و کبد چرب یکسان نیست. مطالعهای در سال ۲۰۱۷ احتمال بیشتر ابتلا به بیماری کبد چرب متابولیک را در افرادی که دو تا سه تخممرغ در هفته مصرف میکردند گزارش کرد، اما این نوع مطالعه نمیتواند رابطه علت و معلولی را ثابت کند. در مقابل، پژوهشی در سال ۲۰۲۵ روی ۱۴۱۴ نفر هیچ ارتباطی میان میزان مصرف تخممرغ و بیماری کبد چرب متابولیک پیدا نکرد و دریافت کولین را عاملی بالقوه محافظتی دانست.
از نگاه متخصص کبد، قندهای ساده، شیرینیها، نان سفید و گوشتهای فرآوریشده مانند بیکن و سوسیس میتوانند برای سلامت کبد نگرانکنندهتر باشند. بنابراین تخممرغ همراه نان سبوسدار و آووکادو با تخممرغ همراه بیکن، سوسیس و نان سفید شرایط متفاوتی دارد. قهوه و چای نیز به دلیل داشتن پلیفنولها میتوانند گزینههای مناسبتری برای صبحانه باشند. همچنین توصیه میشود به جای آبمیوه، میوه کامل مصرف شود تا فیبر موجود در آن جذب قند را آهستهتر کند.
در مجموع، تخممرغ را نمیتوان غذای مضر برای کبد دانست؛ با این حال میزان مصرف و شرایط سلامت فرد، بهویژه در افراد دارای کلسترول بالا یا مشکلات متابولیک، اهمیت دارد.
پاسخ به این سؤال، ساده نیست و به میزان مصرف، روش پخت و وضعیت سلامت کبد فرد بستگی دارد.
تخم مرغ در صورت مصرف متعادل، میتواند برای کبد مفید باشد:
منبع عالی پروتئین باکیفیت: تخممرغ دارای اسیدهای آمینه ضروری برای بازسازی و ترمیم سلولهای کبدی است و به بهبود عملکرد کبد کمک میکند .
کولین و لسیتین: این ترکیبات موجود در زرده، به متابولیسم چربیها در کبد کمک کرده و از تجمع چربی (کبد چرب) جلوگیری میکنند .
مشکل اصلی تخم مرغ، کلسترول و چربی بالای زرده آن است:
افزایش بار کبد: هر زرده تخممرغ حدود ۱۸۶ میلیگرم کلسترول دارد . مصرف زیاد آن، کبد را برای پردازش چربیها تحت فشار قرار میدهد و ممکن است باعث تشدید کبد چرب یا اختلالات چربی خون شود .
روش پخت: تخممرغ نیمبرشت، سرخشده یا همراه با روغنهای اشباع، بار چربی مضاعفی دارد. بهترین روش پخت، آبپز یا بخارپز است .
جدول زیر راهنمای مصرف تخممرغ برای افراد با شرایط مختلف کبدی را نشان میدهد:
| وضعیت کبد | مقدار مجاز در هفته | توضیحات |
|---|---|---|
| کبد سالم (بدون بیماری) | تا ۷ عدد کامل | روزانه ۱ تا ۲ عدد کامل بیاشکال است و به کنترل وزن کمک میکند . |
| کبد چرب یا آنزیمهای کبدی بالا (خفیف تا متوسط) | ۳ تا ۵ عدد کامل | به دلیل کلسترول، بهتر است ۳ تا ۴ عدد در هفته مصرف شود و حتماً به صورت آبپز باشد . |
| بیماریهای کبدی شدید (سیروز، نارسایی کبدی) | سفیده مجاز، زرده ممنوع | در این موارد، کبد توانایی پردازش چربی را ندارد و مصرف زرده میتواند خطرناک باشد. فقط سفیده تخممرغ (منبع پروتئین بدون چربی) مجاز است . |
| بیماریهای کبدی همراه با آنسفالوپاتی کبدی | ممنوع | در مراحل پیشرفته بیماری کبد که خطر نارسایی مغزی وجود دارد، مصرف هرگونه پروتئین حیوانی باید با نظر پزشک متخصص کنترل شود . |
تخممرغ نه تنها برای کبد سالم مضر نیست، بلکه میتواند مفید هم باشد. کلید اصلی، تعادل و روش پخت صحیح است. اگر بیماری کبدی دارید، حتماً با پزشک یا متخصص تغذیه درباره مقدار مجاز روزانه یا هفتگی مشورت کنید تا از خواص آن بهرهمند شوید بدون اینکه به کبد خود آسیب بزنید.
پایان/*
اندیشه قرن را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
