به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن، جواد آل حبیب-  زنان بیش از مردان با یکدیگر رقابت می‌کنند. تفاوت‌های جنسیتی: مردان برای به‌دست آوردن زنان با یکدیگر رقابت می‌کنند، در حالی که زنان با یکدیگر رقابت می‌کنند.

به‌طور کلی مردان رقابتی‌تر از زنان تصور می‌شوند، اما ممکن است این برداشت به این دلیل باشد که زنان به شیوه‌ای متفاوت ــ و نه کمتر ــ رقابت می‌کنند. رقابت در میان زنان کمتر شامل پرخاشگری مستقیم، خشونت یا ریسک‌های آشکار است. اما پژوهش‌های جدید نشان می‌دهند که در برخی اشکال، رقابت در میان زنان شدیدتر از رقابت میان مردان است.

زنان بیش از مردان با هم‌جنس خود رقابت می‌کنند

روان‌شناسان تکاملی اصطلاح «رقابت درون‌جنسی» را برای توصیف رقابت بین افراد هم‌جنس به‌منظور به‌دست آوردن منابعی که شانس موفقیت تولیدمثلی را افزایش می‌دهند، به‌کار می‌برند. با این حال، استراتژی‌های رقابتی بسته به جنسیت به‌طور مداوم متفاوت‌اند. دلیلش هم این است که نوع رقابتی که برای مردان سودمند است، با آنچه برای زنان فایده دارد، متفاوت است.

بر اساس نظریه‌ی انتخاب جنسی، این تفاوت از آنجا ناشی می‌شود که مردان سرمایه‌گذاری کمتری در فرزندان می‌کنند و احتمال شکست کامل در تولیدمثل برای آن‌ها بیشتر است، به‌ویژه اگر نتوانند جایگاه یا سلطه‌ی خود را اثبات کنند ــ ویژگی‌هایی که از نظر زنان جذاب‌اند، چون نشان‌دهنده‌ی ژن‌های خوب و توانایی حمایت و مراقبت از فرزند هستند. از طرفی، درگیری فیزیکی برای مردان تهدید کمتری برای فرزندان‌شان (و ظرفیت تولیدمثلی‌شان) ایجاد می‌کند، به همین دلیل مردان تمایل دارند رقابت‌های مستقیم و پرخاشگرانه را ترجیح دهند.

در مقابل، زنان احتمال بیشتری دارند که بتوانند تولیدمثل کنند، اما بهره‌ کمتری از رقابت‌های مستقیم و خطرناک می‌برند. بنابراین رقابت‌جویی مردان بیشتر به چشم می‌آید و همین موجب می‌شود مردان (عملاً) رقابتی‌تر به‌نظر برسند. با این حال، پژوهش‌ها نشان داده‌اند که در زیر سطح ظاهری، رقابت میان زنان به‌شدت جریان دارد و در برخی زمینه‌ها حتی شدیدتر از رقابت مردانه است.

زنان بیشتر مسئول مراقبت از فرزندان هستند و این نیازمند تأمین منابعی پایدار و بلندمدت است. بنابراین رقابت بر سر این منابع در میان زنان نه‌تنها شایع‌تر، بلکه نتایج آن نیز برای آن‌ها بسیار مهم‌تر از مردان است، مردانی که شاید چندان درگیر مراقبت طولانی‌مدت از فرزند نباشند. (یک زن باید دست‌کم ۹ ماه برای به دنیا آوردن فرزند ژنتیکی‌اش سرمایه‌گذاری کند، اما یک مرد در عرض چند دقیقه می‌تواند در این روند مشارکت داشته باشد.) برای مردان، بعد از جفت‌گیری، کار تمام شده تلقی می‌شود؛ اما برای زنان، تازه آغاز می‌شود.

زنان بیش از مردان با هم‌جنس خود رقابت می‌کنند

موفقیت و جایگاه اجتماعی

روان‌شناسان تکاملی دریافته‌اند که موفقیت در تولیدمثل برای مردان با رسیدن به جایگاه بالاتر اجتماعی افزایش می‌یابد، در حالی که زنان بیشتر از طریق تأمین منابع فیزیکی و اجتماعی مرتبط با مراقبت از فرزند ــ مثل غذای سالم، قلمرو امن و حمایت اجتماعی ــ سود می‌برند. رقابت بر سر چنین منابعی کمتر آشکار و به‌سختی قابل مطالعه است.

در مقاله‌ای هوشمندانه در نشریه Nature (۲۰۲۳)، پژوهشگران تلاش کردند رقابت‌های درون‌جنسی زنان را که به‌صورت غیرمستقیم انجام می‌شوند، بررسی کنند. آن‌ها ۵۹۶ شرکت‌کننده را از سه کشور مختلف ــ که همگی متأهل و دارای فرزند و در بازه سنی ۲۵ تا ۴۵ سال بودند ــ انتخاب کردند. از شرکت‌کنندگان خواسته شد واکنش‌های افراد آشنای هم‌جنس خود را در بیش از ۲۰ سناریوی مختلف تخمین بزنند؛ این سناریوها مربوط به منابع یا ویژگی‌های مثبتی بودند که برای زنان (مثل غذا و امنیت) یا مردان (مثل موقعیت اجتماعی و قدرت بدنی) سودمند تلقی می‌شدند.

شرکت‌کنندگان باید می‌گفتند که افراد هم‌جنس آن‌ها، نسبت به یک فرد متأهل در دهه‌ی ۳۰ زندگی که دارای فرزند است، چه واکنشی نشان می‌دهند.

محققان بر این باور بودند که افراد، اطلاعات بیشتری درباره افراد هم‌جنس و هم‌رده‌ی سنی و اجتماعی خود دارند و این روش می‌تواند برخی از سوگیری‌های معمول در گزارش‌های فردی را کاهش دهد.

در اولین مطالعه، گزارش‌های مربوط به واکنش مردان و زنان نسبت به هم‌جنس بررسی شد. مطالعه دوم به‌منظور کنترل سوگیری جنسیتی، واکنش‌های مردان و زنان نسبت به جنس مخالف را بررسی کرد.
نتایج پژوهش

نتایج نشان داد که به‌طور کلی واکنش منفی نسبت به مزیت‌های مردانه بیشتر از مزیت‌های زنانه بود؛ هم در میان مردان و هم در میان زنان. با این حال، تعداد بیشتری از شرکت‌کنندگان زن اعلام کردند که زنانِ فاقد یک منبع خاص، نسبت به زنی که آن منبع را دارد واکنش منفی نشان می‌دهند؛ این میزان بیشتر از آن چیزی بود که مردان درباره واکنش منفی مردان نسبت به مردان دیگر گزارش داده بودند.

این تمایل زنان به ارزیابی منفی نسبت به هم‌جنس در مورد منابع مختلف دیده شد: جایگاه شغلی قدرتمند، جذابیت فیزیکی، داشتن والدین حمایت‌گر، تأثیرگذاری اجتماعی، پرانرژی بودن، سلامت بالا، زندگی در خانه‌ای زیبا، داشتن همسر حمایت‌گر، خونسرد بودن، و سرو غذاهای باکیفیت.

مردان برای به‌دست آوردن زنان با یکدیگر رقابت می‌کنند، در حالی که زنان با یکدیگر رقابت می‌کنند.

پژوهشگران این احتمال را نیز بررسی کردند که شاید زنان به‌طور کلی گرایش بیشتری به ارزیابی منفی داشته باشند. برای این منظور، واکنش‌ها به جنس مخالف بررسی شد. نتیجه این بود که زنان واکنش منفی کمتری نسبت به مردانی داشتند که منابعی را در اختیار داشتند، در حالی که مردان واکنش منفی بیشتری نسبت به زنان موفق نشان دادند. بنابراین مشخص شد زنان نسبت به هم‌جنس خود حساس‌تر هستند تا جنس مخالف.
جمع‌بندی

به‌عبارت ساده، زنان بیشتر از مردان نسبت به نابرابری منابع در میان هم‌جنسان خود واکنش منفی نشان می‌دهند، اما در مقابل، نسبت به نابرابری بین خود و مردان واکنش منفی کمتری دارند. این بدان معنا نیست که زنان در کل انتقادی‌تر یا حساس‌ترند، بلکه مشخص می‌شود حساسیت آن‌ها نسبت به تفاوت منابع، خاص هم‌جنسان‌شان است.

نتایج نشان می‌دهد که دست‌کم در میان افراد متأهل و دارای فرزند در بازه سنی ۲۵ تا ۴۵ سال، رقابت درون‌جنسی بر سر منابع در میان زنان شدیدتر از مردان است. با این حال، زنان در مقایسه با مردان، رقابت‌جویی کمتری نسبت به جنس مخالف نشان می‌دهند. همین می‌تواند یکی از دلایل این تصور عمومی باشد که زنان کمتر از مردان رقابتی‌اند.

پایان/*

.