شهردار تهران از پرداخت ماهانه سه و نیم تا چهار میلیون تومان به مادرانی که از سال ۱۴۰۵ صاحب فرزند می‌شوند خبر داد، اما اعضای شورای شهر اعلام کردند هیچ لایحه و بودجه‌ای برای این طرح ندیده‌اند. منبع تأمین مالی این طرح با هزینه سالانه بیش از ...
به فاصله چند روز پس از اعلام طرح حمایت معیشتی شهرداری از خانوار‌های تهرانی و ارائه چندین قلم کالای اساسی با قیمت ثابت به مدت شش ماه در میادین تره‌بار پایتخت، اکنون شهردار تهران با اشاره به برنامه‌های مدیریت شهری برای حمایت از فرزندآوری اعلام کرده به متولدان سال جاری ماهانه تا ۴میلیون تومان به ازای هر فرزند پرداخت می‌کند.
شهروندان سؤال می‌کنند که با وجود چندین و چند نهاد متولی سیاست‌های افزایش جمعیت، شهرداری چه نقشی در آن دارد؟ علاوه بر آن در سال‌های اخیر، کاهش جمعیت در ایران به یکی از دغدغهها تبدیل شده، اما عامل اصلی در این دغدغه بنا بر اظهارنظر کارشناسان موافق سیاست‌های افزایش جمعیت، صرفا مسائل مالی نیست؛ کمااین‌که در حال حاضر، حتی افراد متمول جامعه نیز علاقه‌ای به فرزندآوری یا افزایش تعداد فرزندان خود ندارند.
وی افزود: پرداخت ماهیانه حدود چهار میلیون تومان از سوی شهرداری نیز در ذات خود ایرادی ندارد، اما مسأله اینجاست که این نوع حمایت‌ها معمولا تبلیغاتی است و اثر واقعی ندارد.
وی ادامه داد: توجه داشته باشید که حمایت، زمانی مؤثر خواهد بود که تورم وجود نداشته باشد و مردم قدرت خرید داشته باشند. من بعید می‌دانم در شرایط فعلی با توجه به میزان تورم، خانواده‌ای برای سه تا چهار میلیون تومان در ماه تمایلی به فرزندآوری پیدا کند.
کاظمی پور با تأکید بر این که دو جنگ اخیر و مشکلات اقتصادی ناشی از آن از علل بی‌اثر شدن سیاست‌های افزایش جمعیت است، به مسئولان توصیه کرد که در فکر حل مشکلات کشور، به‌ویژه مسائل اقتصادی باشند که در پی حل آنها مسأله جمعیت هم حل خواهد شد.
موضوع دیگر در طرح شهردار تهران، ابهام در محل تأمین منابع مالی آن است. اگر مبنا را همان ۶۳ هزار تولد کنونی در تهران در نظر بگیریم شهرداری باید سالی ۴۸ میلیون تومان به ازای هر نوزاد بپردازد که در مجموع بیش از ۳ هزار میلیارد تومان در سال می‌شود. پس از اعلام طرح معیشتی شهرداری در هفته گذشته نیز برخی از اعضای شورای شهر از منابع تأمین مالی آن اظهار بی‌اطلاعی کردند. اما در حالی که شهرداری هنوز به این ابهامات پاسخی نداده است، از طرح جدیدی برای فرزندآوری رونمایی می‌کند!
مهدی اقراریان، عضو شورای اسلامی شهر تهران در گفت‌و‌گو با رسانه‌ها با اشاره به عرضه شش‌ماهه کالا‌ها با قیمت ثابت گفت: این کالا‌ها قرار است به مدت شش ماه با قیمت ثابت در فروشگاه‌ها عرضه شوند؛ موضوعی که شهرداری آن را اعلام کرده است. این پرسش مطرح است که اگر فردی مراجعه کند و کالایی را که به دلیل تفاوت قیمت با بازار آزاد و نوسانات نرخ ارز، اختلاف قیمت قابل‌توجهی دارد، به تعداد زیاد خریداری و سپس در بازار آزاد عرضه کند، چه مکانیزم و ابزاری برای کنترل این مسأله وجود خواهد داشت؟
بنا بر گفته این عضو شورای شهر تهران، ظاهرا قرار است سامانه شهرزاد از طریق اتصال به کد ملی خانوار‌ها و اطلاعات مربوط به آنها این مسأله را مدیریت کند، اما این که چنین زیرساخت و امکانی در حال حاضر فراهم است یا خیر، موضوع دیگری است که باید به آن پاسخ داده شود.
از سوی دیگر، ناصر امانی، عضو شورای اسلامی شهر تهران هم اعلام کرد شورای شهر تهران از جزئیات این برنامه و طرح معیشتی اطلاعی نداشته است و گفت که ما نیز مانند مردم از طریق رسانه‌ها در جریان قرار گرفتیم.
وی افزود: دو هفته قبل در همین زمینه تذکری به شهردار تهران داده و تأکید کردم که پذیرش مسئولیت در حوزه‌هایی خارج از وظایف شهرداری، اگر با هدف کمک به مردم و برداشتن بخشی از بار مسئولیت دولت در شرایط فعلی انجام شود، می‌تواند اقدام قابل‌توجهی باشد، اما چنین اقدامی نیازمند پشتوانه قانونی و تأمین منابع است و مسئولیت هر دوی این موضوعات با شورای اسلامی شهر تهران است.
این عضو شورای شهر تهران ادامه داد:، اما ما در هر دو زمینه کاملا بی‌اطلاع هستیم. به هیچ عنوان نه لایحه‌ای به شورا ارائه شده و نه جلسه‌ای برگزار شده است که حداقل اعضای شورای شهر تهران در این زمینه توجیه شوند.
امانی افزود: من مطمئن هستم بسیاری از اعضای شورا در جریان کم‌وکیف طرح، جزئیات اجرای آن و نحوه هماهنگی با دولت نیستند. حتی این سؤال مطرح است که اگر دولت در اجرای این طرح مشارکت دارد، چرا خودش این کار را انجام نمی‌دهد تا همه مردم بتوانند از آن استفاده کنند؟ اینها پرسش‌هایی است که حقیقتا ما هم پاسخ آنها را نداریم.
این عضو شورای شهر تهران درباره وجاهت قانونی اجرای طرح نیز گفت: این مسأله یکی دیگر از موضوعات مورد پرسش است. در شهرداری اقداماتی در حال انجام است که مربوط به وظایف دولت است و شهرداری آنها را بر عهده می‌گیرد. اما دو خلاء وجود دارد؛ نخست پشتوانه قانونی که قطعا وجود ندارد و دوم منابع تأمین مالی که شفاف نیست.
وی درباره این که آیا شورای شهر برای اجرای این طرح بودجه‌ای تصویب کرده است، گفت: خیر، اصلا چنین چیزی وجود ندارد. ما بودجه را اول بهمن سال گذشته تصویب و ابلاغ کردیم و از آن زمان تا امروز هیچ لایحه‌ای در این زمینه به شورای شهر ارائه نشده است.
مسأله دیگر آن است که طرح شهرداری تهران اگر با هدف افزایش جمعیت باشد در سال جاری موجب تشویق خانواده‌ها نخواهد شد، زیرا کمتر از ۶ ماه تا پایان سال باقی است و برای تولد یک نوزاد حداقل از همین امروز ۹ ماه زمان لازم است در حالی که آقای زاکانی برای متولدین سال ۱۴۰۶ هیچ برنامه و وعده کمک اقتصادی نداده است!
کارشناسان می‌گویند افزایش سن ازدواج و حتی تمایل به مجرد ماندن و تغییر الگوی سبک زندگی در کنار ده‌ها عامل دیگر فرهنگی و اقتصادی و معیشتی، از علل کاهش جمعیت است. برای عبور از این بحران صرفا نمی‌توان بسته‌های اقتصادی بدون پشتوانه مطرح کرد، زیرا زیان چنین برنامه‌هایی آن هم از جیب شهروندان تهرانی که با انبوه مسائل شهری مواجهند، قابل‌توجه خواهد بود.
یکی از مهم‌ترین ابعاد این آسیب‌ها، تغییر شهردار و رهاشدگی چنین طرح‌های بدون پشتوانه مالی پایدار است که سبب ایجاد توقع در شهروندان می‌شود. اگر منابع مالی تأمین این طرح مشخص نباشد، تضمینی برای بقای آن در دوره‌های بعدی وجود نخواهد داشت و مردم بر اساس وعده‌های موقت و بی‌پشتوانه، تصمیم نمی‌گیرند.
از سوی دیگر، نگرانی آن است که منابع مالی چنین طرح‌هایی از محل تراکم فروشی در پایتخت تأمین شود که نتایج فاجعه‌آفرین آن بر همگان آشکار است.
پایان/*
.
