به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن، زهرا شیخ‌باقری – دانشجوی دکتری مدیریت رسانه در گفتگویی با خبرنگار اندیشه قرن دلیل بی رغبتی مردم به رسانه های رسمی را توضیح داد. وی اصلی ترین علت روی آوردن مردم به شبکه ها و رسانه های غیر رسمی را تغییر عمیق در اعتماد عمومی دانست. در ادامه متن گفتگوی ما با این فعال فرهنگی را می خوانید:

چند سالی می‌شود که مصرف اطلاعات در ایران کاملاً عوض شده. الان خیلی‌ها دیگر سراغ رسانه‌های رسمی نمی‌روند و ترجیح می‌دهند خبرها را از منابع غیررسمی، شبکه‌های اجتماعی یا صفحات شخصی دنبال کنند. این اتفاق فقط به‌خاطر پیشرفت تکنولوژی یا همه‌گیر شدن موبایل نیست. ریشه اصلی‌اش، تغییر عمیق‌تر در اعتماد عمومی است؛ اعتمادی که این روزها حسابی لرزان و حساس شده.

اولین دلیلش این است که روایت رسانه‌های رسمی با تجربه واقعی مردم فرق دارد. وقتی حرف‌های رسانه رسمی با آنچه مردم هر روز می‌بینند و حس می‌کنند جور درنمی‌آید، قانع کردنشان هم سخت‌تر می‌شود. در چنین شرایطی، سراغ منابع غیررسمی می‌روند—حتی اگر آن منابع همیشه دقیق نباشند. چون زبانشان نزدیک‌تر است، سریع‌تر واکنش نشان می‌دهند و حس صمیمیت بیشتری دارند.

دومین دلیل، همان شتاب دنیای دیجیتال است. رسانه رسمی برای انتشار هر خبر کلی بررسی و اصلاح و سیاست‌گذاری دارد و معمولاً از بقیه عقب‌تر می‌افتد. ولی رسانه غیررسمی با یک ویدیو یا چند خط متن، بلافاصله روایت خودش را پخش می‌کند. برای مخاطبی که توی این دنیای سیال زندگی می‌کند، گاهی سرعت از هر چیز دیگری مهم‌تر است.

از طرف دیگر، حس مشارکت هم حسابی مهم شده. امروزه مردم فقط دنبال شنیدن خبر نیستند؛ دوست دارند خودشان هم سهمی داشته باشند. رسانه‌های غیررسمی این امکان را داده‌اند که هر کسی بتواند روایت خودش را منتشر کند، توی یک جریان خبری قرار بگیرد یا حتی برای جمع کوچکی، خبرها را شخصی‌سازی کند. این حس مشارکت فاصله میان مخاطب و رسانه رسمی را بیشتر کرده.

در نهایت، موضوع اعتماد را نباید فراموش کرد؛ اعتماد، اصل ماجراست. رسانه‌ای که صداقت، شفافیت و پاسخ‌گویی نداشته باشد، مخاطبانش را از دست می‌دهد. این سال‌ها خیلی‌ها نسبت به شفافیت روایت‌های رسمی تردید پیدا کرده‌اند و همین بی‌اعتمادی، آن‌ها را به سمت منابع غیررسمی کشانده.

در این شرایط، آینده رسانه رسمی فقط با بازسازی رابطه با مخاطب ممکن است. باید شفاف‌تر باشند، فضا برای گفت‌وگوی واقعی باز کنند و به شعور اطلاعاتی مردم احترام بگذارند. اگر رسانه رسمی بتواند هم سرعت داشته باشد و هم دقت کند، هم روایت بسازد و هم اعتماد، دوباره جای خودش را پیدا می‌کند.

این مهاجرت مخاطبان از رسمی به غیررسمی تصمیم یک‌شبه نبود؛ نشانه‌ای است از اینکه نیازهای جامعه تغییر کرده. مهم‌ترین وظیفه رسانه رسمی الان این است که این تغییرات را بفهمد و هوشمندانه به آن واکنش نشان بدهد. در عصر بی‌اعتمادی، رسانه فقط پیام‌رسان نیست؛ باید دوباره پلی برای اعتماد بسازد.

پایان/*

.