ایدهٔ راهاندازی یک تلویزیون فارسیزبان در آمستردام با هدف «تعامل فرهنگها و پیشبرد آرمان حقوق بشر» نخستین بار در سال ۲۰۰۳ توسط فرح کریمی، نمایندهٔ وقت حزب سبزهای چپ در پارلمان هلند، مطرح شد . این طرح با واکنش شدید دولت ایران مواجه شد و مدتی متوقف ماند و بودجهٔ تصویبشده میان چند پروژه تقسیم شد که رادیو زمانه، روزآنلاین و شهرزاد نیوز از دریافتکنندگان اصلی آن بودند .
در ژوئیهٔ ۲۰۰۶، رادیو زمانه از دهها روزنامهنگار و وبلاگنویس ایرانی که بیشتر در خارج از کشور ساکن بودند دعوت کرد تا در کارگاهی یکهفتهای دربارهٔ ایجاد یک رسانهٔ مستقل به ارائهٔ دیدگاهها بپردازند . پخش آزمایشی رادیو از اینترنت از سوم اوت ۲۰۰۶ (۱۳ مرداد ۱۳۸۵) آغاز شد و از ۱۱ سپتامبر ۲۰۰۶ پخش رسمی از طریق موج کوتاه، ماهواره و اینترنت صورت گرفت .
ساختار و مدیریت
ستاد مرکزی رادیو زمانه در آمستردام، پایتخت هلند قرار دارد و بهعنوان یک رسانهٔ عمومی و چندزبانه (فارسی و انگلیسی) فعالیت میکند .
سردبیران و مدیران کلیدی:
از فوریهٔ ۲۰۱۰، ارین د ولف مدیریت اجرایی بنیاد را برای ۵ سال بر عهده داشت و پس از او رینکه فان سانتن و یوریس فان دوین این سمت را به دست گرفتند. رینکه فان سانتن از ابتدای سال ۲۰۲۵ بار دیگر به عنوان مدیر اجرایی منصوب شده است .
محتوا و خط مشی
بر اساس ادعای این رسانه، محور اصلی فعالیتهای «زمانه» پشتیبانی از کوششهای فعالان حقوق بشر و جامعهٔ مدنی در ایران است و میکوشد تریبونی برای صداهای «دیگر» باشد . مباحث مربوط به زنان، اقلیتهای مذهبی، قومی و جنسی در کانون توجه آن قرار دارند .
با این حال، توصیفهای متفاوتی از خط مشی این رسانه وجود دارد:
-
مشی چپگرایانه: ویکیپدیا و منابع دیگر رادیو زمانه را رسانهای با مشی چپگرایانه معرفی کردهاند .
-
دفاع از اقدامات روسیه: مجید محمدی، جامعهشناس ایرانی، معتقد است که گرایش ایدئولوژیک این رسانه باعث شده از اقدام پوتین در اشغال کریمه و دخالت در امور اوکراین دفاع کند .
-
نقد نظام اقتصادی: ایمان گنجی، سردبیر پیشین، نظام اقتصادی ایران را «نئولیبرال» توصیف کرده و علت اصلی اعتراضات دههٔ نود را علیه این نظام میداند. همچنین او «ملت واحد ایران» را نفی کرده و از «اقلیتهای ملی» در ایران استفاده کرده است .
نحوهٔ دسترسی و مخاطب
راههای دریافت محتوای رادیو زمانه:
۱. وبسایت رسمی: به آدرس radiozamaneh.com (پس از تغییر نشانی در دیماه ۱۳۸۹)
۲. پخش زنده اینترنتی: از طریق صفحهٔ اول وبسایت
۳. ماهواره: گیرندههای دیجیتال
۴. تلگرام: کانال رسمی با بیش از ۱۶.۵ هزار دنبالکننده
مخاطب اصلی رادیو زمانه فارسیزبانان در ایران و سراسر جهان هستند و محتوای آن شامل اخبار، گزارش، گفتوگو و تحلیلهای سیاسی، اجتماعی، فرهنگی و نظری میشود .
تأمین مالی
بخشی از بودجهٔ رادیو زمانه از سوی نهادهای زیر تأمین میشود :
جمعبندی کاربردی
رادیو زمانه یکی از قدیمیترین رسانههای اینترنتی فارسیزبان با سابقهٔ ۱۸ ساله است که از آمستردام فعالیت میکند. این رسانه که با حمایت مالی نهادهای غربی تأسیس شده، خود را مدافع حقوق بشر و جامعهٔ مدنی در ایران معرفی میکند، اما از سوی منابع مختلف دارای مشی چپگرایانه توصیف شده است. پس از تغییرات متعدد در مدیریت، از اکتبر ۲۰۲۵ نسیم روشنایی به عنوان سردبیر ارشد منصوب شده است . مخاطبان میتوانند از طریق وبسایت، ماهواره و کانال تلگرام به محتوای این رسانه دسترسی داشته باشند .
سوالات متداول
۱. رادیو زمانه چه زمانی تأسیس شد؟
رادیو زمانه در اوت ۲۰۰۶ (۱۳ مرداد ۱۳۸۵) فعالیت خود را آغاز کرد .
۲. مرکز رادیو زمانه در کدام کشور است؟
ستاد مرکزی این رسانه در آمستردام، هلند قرار دارد .
۳. سردبیر کنونی رادیو زمانه کیست؟
نسیم روشنایی، جامعهشناس و روزنامهنگار، از اکتبر ۲۰۲۵ سردبیر ارشد این رسانه است .
۴. بودجهٔ رادیو زمانه از کجا تأمین میشود؟
بخشی از بودجهٔ این رسانه از سوی پارلمان هلند، وزارت خارجهٔ آمریکا، وزارت خارجهٔ کانادا و کمیسیون اروپا تأمین میشود .
۵. آیا رادیو زمانه گرایش سیاسی خاصی دارد؟**
بر اساس توصیف منابع مختلف، این رسانه دارای مشی چپگرایانه است .
۶. چگونه میتوان به محتوای رادیو زمانه دسترسی پیدا کرد؟
از طریق وبسایت radiozamaneh.com، پخش زندهٔ اینترنتی، ماهواره و کانال تلگرام .