تغییر سن شناسنامهای طبق قانون تنها یک بار در طول عمر و فقط در صورت اختلاف بیش از ۵ سال بین سن واقعی و سن درجشده امکانپذیر است. اگر اختلاف بیش از ۵ سال باشد، کمیسیون تشخیص سن در ثبت احوال رسیدگی میکند و تصمیم آن قطعی است؛ اما اگر اختلا...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن؛ بر اساس قانون حفظ اعتبار اسناد سجلی و جلوگیری از تزلزل آنها (مصوب ۱۳۶۷)، تغییر تاریخ تولد در اصل ممنوع است، اما تبصره این قانون یک استثنای مهم دارد: اگر اختلاف بین سن واقعی فرد و تاریخ تولد درجشده در اسناد سجلی بیش از ۵ سال باشد، فرد میتواند یک بار در طول عمر خود با مراجعه به ثبت احوال، درخواست تغییر سن کند . نوع مرجع رسیدگیکننده نیز به میزان این اختلاف بستگی دارد؛ اگر اختلاف بیش از ۵ سال باشد، رسیدگی در صلاحیت کمیسیون تشخیص سن مستقر در اداره ثبت احوال است که متشکل از فرماندار، رئیس ثبت احوال، پزشک و رئیس شورای شهر بوده و ریاست آن بر عهده قاضی دادگاه صالحه است و تصمیم آن قطعی و غیرقابل اعتراض محسوب میشود . اما اگر اختلاف کمتر از ۵ سال باشد، رسیدگی در صلاحیت مرجع قضایی (دادگاه) است و فرد باید دادخواست خود را به طرفیت اداره ثبت احوال تقدیم کند .
شرایط و مدارک مورد نیاز برای طرح درخواست در کمیسیون تشخیص سن شامل اصل شناسنامه عکسدار و تصویر آن، یک قطعه عکس جدید، پرداخت هزینه طبق تعرفه جاری و بسته به مورد، مدارک مکتسبه مانند مدارک تحصیلی، حکم استخدامی، سند ازدواج و شناسنامه والدین، همسر و فرزندان است . اشخاص واجد شرایط برای ثبت درخواست نیز شامل افراد بالای ۱۸ سال، افراد زیر ۱۸ سال دارای حکم رشد، پدر یا جد پدری برای فرزندان زیر ۱۸ سال و قیم یا وصی برای افراد تحت سرپرستی میشود . نکته مهم این است که این حق تنها یک بار قابل استفاده است و درخواست مجدد در صورت رد شدن پذیرفته نمیشود؛ همچنین اگر مشخص شود شناسنامه متعلق به شخص دیگری (مانند برادر یا خواهر فوتشده) است، موضوع از صلاحیت کمیسیون تشخیص سن خارج میشود . درخواست کاهش سن نیز نباید به تاریخی منجر شود که مؤخر بر تاریخ تنظیم خود شناسنامه باشد یا فاصله غیرطبیعی با تولد فرزندان دیگر خانواده داشته باشد .
صاحبان شناسنامه تنها در صورتی که اختلاف سن واقعی با تاریخ تولد مندرج در اسناد سجلی بیش از پنج سال باشد، میتوانند یکبار در طول عمر خود با مراجعه به ثبت احوال، درخواست تغییر سن کنند. بر اساس قانون «حفظ و اعتبار اسناد سجلی و جلوگیری از تزلزل آنها» مصوب مجلس شورای اسلامی در سال ۱۳۶۷، اصلاح تاریخ تولد در اسناد سجلی تنها یک بار در طول عمر افراد امکانپذیر است. این تغییر صرفاً در شرایطی انجام میشود که اختلاف سن واقعی با سن مندرج در شناسنامه بیش از پنج سال بوده و به تأیید کمیسیون ویژه تشخیص سن برسد.
مطابق این قانون، کمیسیون تشخیص سن مرکب از قاضی دادگاه صالحه بهعنوان رئیس، فرماندار یا بخشدار، رئیس اداره ثبت احوال محل، پزشک منتخب سازمان بهداری استان و رئیس شورای اسلامی شهر یا بخش محل صدور شناسنامه تشکیل میشود. تصمیمات این کمیسیون قطعی بوده و قابل اعتراض نیست.
شرایط متقاضیان
افراد بالای ۱۸ سال، اشخاص زیر ۱۸ سال دارای حکم رشد، همچنین پدر یا جد پدری برای فرزندان زیر ۱۸ سال و نیز قیم یا وصی قانونی میتوانند برای اصلاح تاریخ تولد اقدام کنند.
مدارک مورد نیاز
از مهمترین مدارک لازم برای ثبت درخواست میتوان به فرم مخصوص (شماره ۸)، اصل و تصویر شناسنامه عکسدار، یک قطعه عکس جدید، حکم رشد برای افراد زیر ۱۸ سال و مدارک قانونی قیم یا وصی اشاره کرد. پرداخت هزینه طبق تعرفه جاری نیز الزامی است.
مراحل رسیدگی
متقاضی پس از ارائه مدارک در دبیرخانه کمیسیون ثبت احوال محل صدور شناسنامه، تاریخ تشکیل جلسه رسیدگی را دریافت میکند. حضور شخص متقاضی یا نماینده قانونی در جلسه الزامی است و در صورت نیاز، کمیسیون میتواند وی را برای معاینه و تعیین دقیق سن به پزشکی قانونی معرفی کند.
در صورت تأیید کمیسیون، تغییر تاریخ تولد در اسناد سجلی و شناسنامه اعمال میشود. اما اگر کمیسیون با درخواست مخالفت کند، متقاضی حق ارائه درخواست مجدد نخواهد داشت.
صلاحیت کمیسیون
کمیسیون تشخیص سن صلاحیت رسیدگی به افزایش یا کاهش سن بیش از پنج سال را دارد. متقاضیان میتوانند درخواست خود را به ثبت احوال محل سکونت تحویل دهند تا پس از بررسی، به اداره ثبت احوال محل صدور شناسنامه ارسال شود. همچنین، درخواست اشخاصی که اسناد سجلی آنان از نمایندگیهای جمهوری اسلامی در خارج از کشور صادر شده باشد، در دبیرخانه کمیسیون تشخیص سن مستقر در اداره کل ثبت احوال استان تهران بررسی خواهد شد.
پایان/*
اندیشه قرن را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
