بارش شهابی برساوشی، یکی از زیباترین پدیدههای نجومی سال، امشب ۲۱ مرداد ۱۴۰۵ به اوج فعالیت خود میرسد . بهترین زمان برای تماشای این شهابباران، از ساعت ۱۱ شب تا پیش از طلوع خورشید است و با تاریک شدن کامل آسمان، تعداد شهابها به تدریج افز...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن؛ هر سال در نیمههای مرداد، آسمان شب میزبان یکی از تماشاییترین رویدادهای کیهانی است؛ بارش شهابی برساوشی که با عبور زمین از میان ذرات بهجامانده از دنبالهدار سوئیفت-تاتل شکل میگیرد . این بارش شهابی که از اواخر تیر تا اوایل شهریور فعال است، امشب (۲۱ مرداد) و فردا شب (۲۲ مرداد) به اوج خود میرسد و فرصتی بینظیر برای تماشای دهها شهاب درخشان در آسمان فراهم میکند .
ویژگی خاص امسال، همزمانی اوج بارش با ماه نو است؛ یعنی ماه در تاریکترین حالت خود قرار دارد و نور آن مزاحم دیده شدن شهابهای کمرنگ نمیشود . این شرایط، امشب را به یکی از استثناییترین شبهای رصدی سال تبدیل کرده است.
بارش شهابی برساوشی زمانی رخ میدهد که زمین در مسیر ذرات باقیمانده از دنبالهدار سوئیفت-تاتل قرار میگیرد . این ذرات با سرعتی حدود ۵۹ کیلومتر بر ثانیه وارد جو زمین میشوند و در اثر اصطکاک میسوزند و رگههای درخشانی در آسمان ایجاد میکنند که ما آن را شهاب مینامیم .
نام «برساوشی» از صورت فلکی برساوش گرفته شده است؛ زیرا اگر مسیر حرکت شهابها را به سمت عقب امتداد دهیم، به نقطهای در نزدیکی این صورت فلکی میرسیم که به آن «کانون بارش» گفته میشود .
بر اساس اعلام کارشناسان، اوج بارش شهابی برساوشی در شبهای ۲۱ تا ۲۳ مرداد رخ میدهد و امشب (چهارشنبه ۲۱ مرداد) اولین شب اوج این پدیده است .
بهترین زمانبندی برای رصد:
| بازه زمانی | وضعیت رصد |
|---|---|
| حدود ساعت ۲۳ | شروع رصد؛ صورت فلکی برساوش در شمالشرق آسمان بالا میآید |
| نیمهشب تا ساعات بامداد | بهترین زمان؛ تعداد شهابها به اوج میرسد |
| پیش از طلوع خورشید | پایان زمان مؤثر رصد |
کارشناسان توصیه میکنند که از حدود ساعت ۱۱ شب رصد را آغاز کنید، اما هرچه به نیمهشب و ساعات بامداد نزدیکتر شوید، تعداد شهابهای قابل مشاهده بیشتر خواهد شد .
بر اساس اعلام سازمان بینالمللی شهابشناسی، آهنگ ساعتی سرسویی (ZHR) بارش برساوشی امسال عدد ۱۰۰ اعلام شده است .
با این حال، این عدد یک حداکثر تئوری در شرایط کاملاً ایدهآل (آسمان کاملاً تاریک، بدون آلودگی نوری، کانون بارش دقیقاً بالای سر ناظر) است. در عمل و در شرایط واقعی، نرخ مشاهده برای اغلب افراد ممکن است در حدود ۲۰ تا ۴۰ شهاب در ساعت باشد .
تأکید مهم: از داخل شهرهای بزرگ مانند تهران، مشهد یا اصفهان، به دلیل آلودگی نوری، انتظار دیدن تعداد زیادی شهاب را نداشته باشید .
مهمترین ویژگی بارش شهابی برساوشی در سال ۱۴۰۵، همزمانی اوج بارش با ماه نو است . ماه در ۲۱ مرداد به فاز نو میرسد و عملاً در آسمان قابل مشاهده نیست. در نتیجه، آسمان در تاریکی کامل فرو میرود و مهتاب مزاحم شهابهای کمرنگ نخواهد بود.
این همزمانی که اتفاقی نسبتاً نادر است، فرصت مناسبی برای رصدگران آماتور فراهم کرده تا شهابهای بیشتری نسبت به سالهای دیگر مشاهده کنند .
برای داشتن بهترین تجربه رصد، توصیههای زیر را جدی بگیرید:
۱. مکان مناسب انتخاب کنید: از شهرها فاصله بگیرید و به مناطقی با آسمان تاریک و دور از آلودگی نوری بروید . کویر مرنجاب، کویر ابوزیدآباد، فیروزکوه و طالقان از جمله گزینههای نزدیک به تهران هستند .
۲. به چشمان خود فرصت دهید: پس از رسیدن به محل رصد، دستکم ۳۰ دقیقه به چشمان خود فرصت دهید تا با تاریکی سازگار شوند. در این مدت از نگاه کردن به صفحه گوشی خودداری کنید، زیرا نور سفید آن دید شبانه را مختل میکند .
۳. نیازی به ابزار خاص نیست: برای مشاهده شهابها، چشم غیرمسلح کاملاً کافی است و نیازی به دوربین دوچشمی یا تلسکوپ ندارید .
۴. جهت نگاه: کانون بارش در صورت فلکی برساوش (سمت شمالشرق) قرار دارد، اما در شبهای اوج بارش، شهابها در تمام پهنه آسمان ظاهر میشوند .
۵. لباس گرم به همراه داشته باشید: شبهای مرداد در مناطق کویری و کوهستانی ممکن است سرد باشد .
| زمان | وضعیت رصد |
|---|---|
| ساعت ۲۱ تا ۲۳ | تاریک شدن کامل آسمان؛ شروع رصد |
| ساعت ۲۳ تا ۱ بامداد | تعداد شهابها افزایش مییابد |
| ساعت ۱ تا ۴ بامداد | اوج بارش؛ بهترین زمان تماشا |
| ساعت ۴ تا طلوع خورشید | کاهش تدریجی شهابها |
۱. آلودگی نوری: از داخل شهرها تعداد شهابهای قابل مشاهده به مراتب کمتر خواهد بود. برای تجربه بهتر، حتماً از شهر فاصله بگیرید .
۲. آبوهوا: پیش از حرکت، وضعیت آبوهوا و ابری بودن آسمان را بررسی کنید .
۳. خودداری از نور سفید: از روشن کردن نور سفید (چراغ قوه، صفحه گوشی) در حین رصد خودداری کنید. در صورت نیاز، از چراغ قوه با نور قرمز استفاده کنید تا دید شبانه شما مختل نشود .
۴. همراه داشتن زیرانداز: برای رصد طولانیمدت، یک زیرانداز نرم به همراه داشته باشید تا بتوانید راحت دراز بکشید و به آسمان نگاه کنید .
۵. بارش تا ۳ شهریور فعال است: حتی اگر امشب موفق به رصد نشدید، بارش برساوشی تا ۳ شهریور ادامه دارد، هرچند تعداد شهابها از شب اوج کمتر خواهد بود .
امشب (۲۱ مرداد ۱۴۰۵) و فردا شب، بهترین زمان سال برای تماشای بارش شهابی برساوشی است. اوج این پدیده از ساعت ۱۱ شب تا ساعات بامداد ادامه دارد و به دلیل همزمانی با ماه نو، آسمان در تاریکی کامل قرار دارد .
نکات کلیدی برای رصد:
بهترین زمان: از نیمهشب تا پیش از طلوع خورشید
مکان مناسب: مناطق دور از آلودگی نوری، مانند کویرها و ارتفاعات
ابزار مورد نیاز: چشم غیرمسلح؛ نیازی به دوربین یا تلسکوپ نیست
نکته مهم: ۳۰ دقیقه به چشمان خود فرصت دهید تا با تاریکی سازگار شوند
اگر امکان خروج از شهر را ندارید، حتی از پشت بام یا پارکهای بزرگ نیز میتوانید تعدادی از شهابهای پرنور را مشاهده کنید .
۱. شهابباران امشب چه ساعتی است؟
بهترین زمان از حدود ساعت ۱۱ شب تا پیش از طلوع خورشید است و اوج آن در نیمهشب تا ساعات بامداد رخ میدهد .
۲. بارش شهابی برساوشی امشب از کجا قابل مشاهده است؟
از سراسر ایران قابل مشاهده است، اما برای دیدن تعداد بیشتری شهاب باید از شهرها فاصله بگیرید .
۳. آیا برای دیدن شهابباران به تلسکوپ نیاز است؟
خیر، شهابها با چشم غیرمسلح به خوبی دیده میشوند .
۴. تعداد شهابهایی که امشب میتوان دید چقدر است؟
در شرایط ایدهآل تا ۱۰۰ شهاب در ساعت، اما در عمل و در مکانهای تاریک حدود ۲۰ تا ۴۰ شهاب در ساعت قابل مشاهده است .
۵. چرا امسال شرایط رصد بهتر است؟
به دلیل همزمانی اوج بارش با ماه نو، آسمان بسیار تاریک است و مهتاب مزاحم دیدن شهابها نیست .
۶. بارش شهابی برساوشی تا چه زمانی ادامه دارد؟
این بارش از ۲۷ تیر تا ۳ شهریور فعال است، اما اوج آن فقط در شبهای ۲۱ تا ۲۳ مرداد است .
۷. بهترین مکانهای نزدیک تهران برای رصد کجاست؟
کویر مرنجاب، کویر ابوزیدآباد، فیروزکوه، طالقان و دامنههای اطراف دماوند از جمله گزینههای مناسب هستند .
پایان/*
اندیشه قرن را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
