راز موفقیت هرگز پنهان نیست؛ فقط آن را نادیده می گیریم / حلقه گمشده موفقیت چیست؟ / تاثیر امید در موفقیت و برتری آن بر هوش
مهمترین پیشبینیکننده موفقیت، چیزی نبود که همه انتظارش را داشتند
مهمترین پیشبینیکننده موفقیت، چیزی نبود که همه انتظارش را داشتند
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن؛ مهمترین پیشبینیکننده موفقیت، چیزی نبود که همه انتظارش را داشتند
بیش از یک قرن است که انسانها به دنبال کشف راز موفقیت هستند.
برای اندازهگیری آن آزمونهای IQ طراحی شد. مدارس آزمونهای استاندارد را برای پیشبینی موفقیت تحصیلی ایجاد کردند. حتی نظام آموزشی و شغلی ما بر این باور شکل گرفته است که فرمول موفقیت ساده است: هرچه باهوشتر باشید، موفقتر خواهید شد.
این تصور در نگاه اول منطقی به نظر میرسد؛ اما تمام حقیقت نیست.
همه ما افرادی را میشناسیم که آیندهای درخشان برایشان پیشبینی میشد، اما هرگز به موفقیتی که انتظار میرفت نرسیدند. در مقابل، افرادی هم هستند که شاید باهوشترین فرد جمع نباشند، اما بارها و بارها در زندگی و کار موفق میشوند.
تفاوت اصلی میان این دو گروه در یک چیز نهفته است؛ یکی انتهای مسیر را میبیند، اما دیگری همیشه راه دیگری برای ادامه پیدا میکند. همین تفاوت کوچک، همهچیز را تغییر میدهد.
وقتی روانشناسان دریافتند که هوش همه ماجرا نیست، به دنبال عامل گمشده گشتند.
شاید پشتکار باشد؛ شاید اراده؛ شاید استعداد.
همه این ویژگیها ارزشمند هستند، اما هیچکدام پاسخ نمیدهند وقتی مسیری که برای خود طراحی کردهایم به بنبست میرسد، چه باید کرد.
افرادی که به رشد خود ادامه میدهند، با موانع متفاوت برخورد میکنند. آنها از خود نمیپرسند: «آیا من توانایی عبور از این مشکل را دارم؟»
در عوض میپرسند:
«چه راه دیگری برای حل این مسئله وجود دارد؟»
همین تغییر در نوع سؤال، شیوه فکر کردن را متحول میکند؛ بنبست را به مسیر جایگزین، شکست را به جلسه حل مسئله و ناکامی را به فرصتی برای یادگیری تبدیل میکند.
روانشناسان سالها این الگو را مشاهده کردند، اما نمیتوانستند دقیقاً توضیح دهند چه چیزی این افراد را از دیگران متمایز میکند.
در نهایت پاسخ، نه یک ویژگی شخصیتی جدید، بلکه مفهومی به نام امید روانشناختی بود.
یکی از جالبترین یافتههای روانشناسی مثبتگرا از پژوهشی روی دانشآموزان به دست آمد؛ پژوهشی که میخواست بداند چه عاملی توانایی حل مسئله و موفقیت را بهتر پیشبینی میکند.
نتیجه شگفتانگیز بود:
امید، موفقیت تحصیلی را بهتر از هوش، شخصیت و حتی عملکرد تحصیلی گذشته پیشبینی میکرد (Day و همکاران، ۲۰۱۰).
دوباره این جمله را بخوانید.
امید از IQ عملکرد بهتری داشت.
البته منظور، خوشبینی سادهلوحانه یا خیالپردازی نیست.
به گفته چارلز آر. اسنایدر (۲۰۰۲)، امید نوعی شیوه تفکر است که بر دو عادت ذهنی استوار است:
همین بخش دوم اهمیت بیشتری دارد.
افراد امیدوار هنگام شکست نمیپرسند:
«آیا از عهده این کار برمیآیم؟»
بلکه میپرسند:
«راه بعدی چیست؟»
و همین سؤال، همهچیز را تغییر میدهد.
خبر خوب این است که امید ویژگی ثابتی نیست؛ بلکه قابل پرورش است.
بر اساس پژوهشهای اسنایدر، هرچه این دو باور در ذهن قویتر شوند، احتمال حرکت مداوم به سوی آینده مطلوب نیز بیشتر خواهد شد (Snyder و همکاران، ۱۹۹۱).
خوشبختانه برای افزایش امید لازم نیست شخصیت خود را تغییر دهید؛ کافی است شیوه نگاهتان به آینده و موانع را تغییر دهید.
در ادامه سه راهکار علمی برای تقویت امید معرفی شده است.
فقط به آینده فکر نکنید؛ آن را بنویسید.
خودتان را ده سال بعد تصور کنید:
آنقدر با جزئیات بنویسید که احساس کنید این آینده واقعاً رخ داده است.
هرچه مقصد روشنتر باشد، ذهن راحتتر مسیر رسیدن به آن را طراحی میکند.
امید از داشتن مقصد آغاز میشود و داشتن هدف، به زندگی معنا میبخشد (Bronk و همکاران، ۲۰۰۹).
منتظر موفق شدن نمانید؛ از همین امروز مانند فردی رفتار کنید که میخواهید در آینده باشید.
اگر میخواهید نویسنده شوید، امروز فقط پنج دقیقه بنویسید.
اگر میخواهید دونده باشید، همین امروز یک پیادهروی کوتاه انجام دهید.
اگر هدف شما سلامتی است، امروز فقط یک وعده غذایی سالم آماده کنید.
همین اقدامات کوچک، شواهدی برای ذهن ایجاد میکنند که هویت جدید شما در حال شکل گرفتن است.
موفقیت ناگهان به دست نمیآید؛ بلکه حاصل هزاران اقدام کوچک و هماهنگ با شخصیت مطلوب شماست.
در پایان هر روز از خود بپرسید:
«امروز چه کاری انجام دادم که مرا یک قدم به نسخه ایدهآل خودم نزدیکتر کرد؟»
موفقیتهای کوچک خود را ببینید و بابت آنها قدردان باشید.
سپس موانع را شناسایی کنید و سه راه جدید برای عبور از آنها پیدا کنید؛ راههایی که با تواناییها و نقاط قوت شما هماهنگ باشند.
اغلب تصور میکنیم در بنبست قرار گرفتهایم، اما ذهن انسان توانایی فوقالعادهای در یافتن مسیرهای جایگزین دارد.
افراد امیدوار از موانع فرار نمیکنند؛ آنها مسیر تازهای دورِ مانع میسازند.
گاهی خودِ مانع، شما را به سمت مقصدی بهتر هدایت میکند.
افراد امیدوار به این دلیل موفق نمیشوند که باهوشتر هستند.
آنها موفق میشوند چون هیچ مانعی را پایان راه نمیدانند.
همیشه امکان تازهای را تصور میکنند، قدم بعدی را برمیدارند و حرکت را متوقف نمیکنند.
همین تصمیمهای کوچک، در طول زمان روی هم انباشته میشوند و زندگیهای بزرگ و موفق را میسازند.
راز موفقیت هرگز پنهان نبود؛ ما فقط قدرت ذهن امیدوار را نادیده گرفته بودیم.
پایان/*
.
