در ادامه تحولات نظامی و دیپلماتیک در غرب آسیا، مقامات آمریکایی تأکید کردند که هرگونه توافق احتمالی با ایران، امنیت کشورهای عربی حوزه خلیج فارس را تضمین خواهد کرد. در مقابل، بنیامین نتانیاهو، نخستوزیر اسرائیل، با رد برخی مفاد مذاکرات واشن...
به گزارش پایگاه خبری تحلیلی اندیشه قرن؛ درحالیکه بیش از سه ماه از آغاز درگیریهای گسترده در غرب آسیا میگذرد، تلاشهای دیپلماتیک برای مهار تنشها همچنان در جریان است. مذاکرات میان ایران و آمریکا که با میانجیگری سوئیس در حال انجام است، به موضوعات کلیدی از جمله تعیین وضعیت تنگه هرمز و حضور نظامی اسرائیل در لبنان پرداخته است. با این حال، اظهارات متضاد مقامات اسرائیلی و اعلام تداوم حملات به جنوب لبنان، چشمانداز دستیابی به آتشبس پایدار را با ابهام مواجه کرده است.
مارکو روبیو، وزیر امور خارجه آمریکا، در جریان سفر خود به بحرین به متحدان عرب خود اطمینان داد که هرگونه توافق نهایی با ایران، منافع امنیتی آنان را تأمین خواهد کرد. به گزارش رویترز، روبیو که برای فروش توافق اولیه به شرکای منطقهای سفر کرده است، تأکید کرده که در مذاکرات، خطوط قرمزی برای پذیرش در توافق با ایران وجود دارد .
همچنین، آژانس بینالمللی انرژی اتمی (IAEA) بر ضرورت ایجاد یک «سیستم راستیآزمایی بسیار قوی» در ایران پس از جنگ تأکید کرده است. رافائل گروسی، مدیرکل آژانس، در ژاپن اعلام کرد که اگرچه ایران رسماً اعلام کرده قصد توسعه سلاح هستهای را ندارد، اما «نیتها کافی نیستند» و باید سیستم نظارتی مؤثری در اسرع وقت مستقر شود .
مهمترین مانع در مسیر حصول توافق جامع، مخالفت صریح بنیامین نتانیاهو با عقبنشینی نظامیان اسرائیلی از جنوب لبنان است. این موضوع که به عنوان یک «خط قرمز» از سوی ایران تعیین شده ، در سخنرانی نتانیاهو در مراسم فارغالتحصیلی نیروهای دفاعی اسرائیل به چالش کشیده شد.
نتانیاهو گفت: «ما بر جنوب لبنان مسلط هستیم و تا زمانی که لازم باشد در منطقه امنیتی جنوب لبنان باقی خواهیم ماند. ما از آن عقبنشینی نمیکنیم… به ارتش اسرائیل دستور شفاف دادهام که برای خنثیسازی هرگونه تهدید علیه سربازان یا ساکنان شمال، اختیار کامل عملیاتی دارد» .
در مقابل، یک منبع نزدیک به تیم مذاکرهکننده ایران به خبرگزاریها گفته است که خروج کامل اسرائیل از خاک لبنان، یکی از شروط اصلی توافق نهایی با آمریکا است و این موضوع در متن یادداشت تفاهم پیشنویس نیز گنجانده شده است . این منبع افزوده که در ۶ روز گذشته، شدت حملات اسرائیل به لبنان کاهش یافته که نشاندهنده تأثیر این اقدامات است، اما ایران تا برقراری آتشبس دائمی و خروج کامل اسرائیل راضی نخواهد شد .
با وجود کاهش نسبی درگیریها، حملات هوایی اسرائیل به جنوب لبنان همچنان ادامه دارد. منابع خبری از کشته شدن سه غیرنظامی در حمله پهپادی به خودرویی در جاده میان شهرکهای زوطار و میفدون خبر دادهاند .
حزبالله لبنان، این حمله را «نقض آشکار» آتشبس و حمله مستقیم به غیرنظامیان خوانده است. به گفته منابع، این سومین حادثه مرگبار از روز سهشنبه بوده و شمار کشتههای حملات اسرائیل به لبنان در این هفته را به حداقل ۷ نفر رسانده است . ارتش اسرائیل ادعا کرده که این حملات پس از شناسایی «پنج تروریست حزبالله که تهدیدی را ایجاد میکردند» صورت گرفته است .
وضعیت تنگه هرمز و تهدیدات جمهوری اسلامی ایران
در حوزه نظامی-دریایی، جمهوری اسلامی ایران نسبت به عبور و مرور بدون مجوز در تنگه هرمز هشدار داده است. سپاه پاسداران انقلاب اسلامی اعلام کرده که هرگونه تردد خارج از چارچوب تعیینشده، تحت پوشش تضمینهای عبور امن قرار نخواهد گرفت. این هشدار پس از آن صادر شد که رسانههای آمریکایی از حمله ایران به یک کشتی کانتینری در تنگه هرمز خبر دادند که در پی آن، سازمان ملل برنامه تخلیه ملوانان گرفتار در منطقه را متوقف کرد .
| حوزه | رویداد | جزئیات کلیدی |
|---|---|---|
| دیپلماسی | مذاکرات ایران و آمریکا برای آتشبس | خروج اسرائیل از لبنان به عنوان خط قرمز ایران و تضمین امنیت متحدان آمریکا |
| دیپلماسی | موضعگیری نتانیاهو | مخالفت با توافق و تأکید بر «اختیار کامل عملیاتی» در جنوب لبنان |
| تحولات میدانی | حمله به جنوب لبنان | کشته شدن ۳ غیرنظامی در حمله پهپادی و محکومیت توسط حزبالله به عنوان «نقض آتشبس» |
| امنیت دریایی | تنگه هرمز | هشدار ایران درباره تردد غیرمجاز و توقف برنامه تخلیه ملوانان سازمان ملل |
| امنیت بینالملل | نظارت هستهای | تأکید آژانس انرژی اتمی بر نیاز به «سیستم راستیآزمایی بسیار قوی» در ایران |
جنگ ایران و اسرائیل امروز با تناقضی آشکار میان میدان دیپلماسی و میدان نبرد همراه است. درحالیکه مقامات آمریکایی از پیشرفت در مذاکرات با ایران و نزدیکی به توافق نهایی سخن میگویند، بنیامین نتانیاهو با اعلام صریح «عقبنشینی نمیکنیم»، مهمترین بند مورد توافق احتمالی را نقض کرده است. همزمان، حملات هوایی اسرائیل به لبنان و نقض آتشبس توسط حزبالله، نشان میدهد که جنگ در جبهه شمالی به پایان نرسیده است.
با عنایت به اینکه خبرگزاری الجزیره گزارش داده که هیئتهای اسرائیلی و لبنانی برای ادامه مذاکرات روز جمعه (فردا) در واشنگتن دیدار خواهند کرد ، ساعات و روزهای آینده در تعیین سرنوشت این جنگ حیاتی خواهد بود. همچنین، هشدارهای ایران درباره تنگه هرمز و پیگیری سیستم نظارتی هستهای پس از جنگ، نشان از پیچیدگی ابعاد این مناقشه فراتر از جبهههای نظامی دارد.
۱. در مذاکرات ایران و آمریکا درباره آتشبس، چه موضوعی به عنوان «خط قرمز» ایران تعیین شده است؟
«خروج کامل نیروهای نظامی اسرائیل از خاک لبنان» به عنوان یک خط قرمز اصلی از سوی تیم مذاکرهکننده ایرانی تعیین شده است و قرار است در یادداشت تفاهم نهایی گنجانده شود .
۲. واکنش بنیامین نتانیاهو به مذاکرات ایران و آمریکا چه بوده است؟
وی با رد عقبنشینی از مناطق اشغالی جنوب لبنان اعلام کرد که ارتش اسرائیل تا زمانی که لازم باشد در این منطقه باقی میماند و اختیار کامل عملیاتی برای مقابله با تهدیدات را دارد .
۳. آیا حملات اسرائیل به لبنان متوقف شده است؟
خیر، هرچند در ۶ روز گذشته شدت حملات کاهش یافته، اما حملات همچنان ادامه دارد و امروز نیز شاهد حمله پهپادی به یک خودرو در جنوب لبنان با تلفات غیرنظامیان بودیم .
۴. مخالفان مسلح اسرائیل در لبنان چه واکنشی به حملات امروز نشان دادند؟
حزبالله لبنان این حملات را «نقض آشکار» آتشبس و حمله به غیرنظامیان عنوان کرده است و این سومین نقض مرگبار از ابتدای هفته جاری محسوب میشود .
۵. چه تحولی در تنگه هرمز روی داده است؟
ایران نسبت به عبور و مرور غیرمجاز در تنگه هرمز هشدار داده است. همچنین در پی حمله به یک کشتی کانتینری در منطقه، سازمان ملل برنامه تخلیه ملوانان گرفتار را متوقف کرد .
۶. موضع آژانس بینالمللی انرژی اتمی درباره ایران چیست؟
رافائل گروسی بر ضرورت ایجاد یک «سیستم راستیآزمایی بسیار قوی» در ایران برای اطمینان از عدم توسعه سلاح هستهای تأکید کرده است .
پایان/*
اندیشه قرن را در ایتا، روبیکا، پیام رسان بله و تلگرام دنبال کنید.
